Bir trafik kazasından sonra hem ceza dosyasında hem de tazminat ve sigorta davasında belirleyici olan soru, kazanın nasıl gerçekleştiği ve kusurun taraflar arasında nasıl dağıldığıdır. Kaza tespit tutanağı ve ilk kusur raporu çoğu zaman sınırlı bilgiyle hazırlanır; fren izi, çarpışma noktası, araç hasarları ve kamera kayıtları ayrıntılı incelendiğinde farklı bir tablo ortaya çıkabilir. Adli trafik ve kaza analizi, kusur dağılımının dayandığı teknik bulguları bilimsel yöntemlerle yeniden değerlendirir.
Hangi durumlarda kaza analizi gerekir?
- Ölümlü ve yaralanmalı trafik kazalarında taksir ve kusur oranının tartışıldığı ceza dosyaları
- Kavşak, şerit değiştirme, arkadan çarpma, karşılıklı çarpışma ve geri manevra kazalarında geçiş önceliği uyuşmazlıkları
- Yaya, bisiklet, elektrikli scooter ve motosiklet kazaları; kask ve koruyucu ekipman değerlendirmesi
- Tır, otobüs, servis aracı, tanker ve iş makinesi kazaları; takograf ve sürüş süresi incelemesi
- Fren, direksiyon, lastik veya aydınlatma arızasından kaynaklandığı ileri sürülen kazalar
- Trafik sigortası, kasko, değer kaybı ve pert uyuşmazlıklarında eksper raporunun teknik denetimi
- Hasarların olayla uyumunun tartışıldığı, sahte veya kurgu kaza şüphesi bulunan dosyalar
Kaza analizinde neye bakılır?
Kusur değerlendirmesi, ihlal edilen trafik kurallarının sayılmasından ibaret değildir. Sürücünün tehlikeyi hangi anda algılayabileceği ve kazadan kaçınmanın fiziksel olarak mümkün olup olmadığı da cevaplanmalıdır. Bu nedenle şu unsurlar birlikte incelenir:
- Kaza tespit tutanağı ve krokinin iç tutarlılığı; ölçülerin, araç konumlarının ve çarpışma noktasının fotoğraflarla uyumu
- Fren, kayma ve savrulma izlerinin uzunluğu ve biçimi; ABS’li araçlarda belirgin iz oluşmamasının anlamı; yol yüzeyine göre hız hesabı
- Araç hasarlarının yeri, derinliği ve yönü; boya ve cam transferleri; parçaların dağılımından çarpışma açısının çıkarılması
- Görüş mesafesi, yol eğimi, viraj geometrisi, aydınlatma, hava koşulları, işaret, levha ve sinyalizasyon düzeni
- Algılama ve tepki süresi, durma mesafesi ve kaçınılabilirlik analizi
- Kamera ve araç kamerası kayıtlarından hız ve zaman hesabı; olay veri kaydedicisi (EDR), takograf ve araç telemetri verileri
- Fren, direksiyon, süspansiyon ve lastiklere ilişkin teknik muayene bulguları; tespit edilen arızanın kazadan önce mi sonra mı oluştuğu
- Yaralanma bulgularının araç içindeki oturma konumu, emniyet kemeri ve hava yastığı verileriyle uyumu
Sahte veya kurgu kaza iddialarında ise araçlardaki hasarların yükseklik, biçim ve yön bakımından birbirine karşılık gelip gelmediği, hasarın bildirilen hızla ve olay yerindeki izlerle açıklanıp açıklanamayacağı ayrıca değerlendirilir.
Sizden istenen belgeler
- Trafik kazası tespit tutanağı, kroki ve olay yeri fotoğrafları
- Dosyadaki kusur raporları, Adli Tıp veya bilirkişi raporları
- Kamera, MOBESE ve araç kamerası kayıtları
- Araç ruhsatları, muayene ve servis kayıtları; varsa takograf ve EDR çıktıları
- Hasar fotoğrafları, eksper raporu ve sigorta dosyası
- İfade tutanakları ve hastane kayıtları
Rapor ve hukuki süreç
Hazırlanan uzman görüşü; kazanın oluş biçimini, hesapların dayandığı verileri ve varsayımları, her sürücüye ait kural ihlallerini ve kaçınılabilirlik değerlendirmesini gerekçeli olarak açıklar. Verilerin bir kısmı belirsizse hesaplar bu belirsizlik aralığı gösterilerek yapılır. Rapor ceza dosyalarında CMK 67/6, tazminat ve sigorta davalarında HMK 293 kapsamında sunulabilir; dosyadaki kusur raporuna karşı teknik denetim amacıyla da kullanılabilir.
Aracın mekanik arızası tartışılıyorsa makine mühendisliği bilirkişiliği, olay anına ait görüntüler varsa adli görüntü ve ses incelemesi ile birlikte çalışılabilir. Dosyanızı ön değerlendirme için gönderebilirsiniz.